Header Graphic
Crna Gora u tekstu i slici > Gradovi CG - planinski


 

KOLASIN                       

Web site: www.kolasin.cg.yu 

Na padinama Bjelasice, na lijevoj obali Tare na nadmorskoj visini od 970 metara, nalazi se gradic Kolasin koji obuhvata povrsinu od 897 km2 i u kome zivi oko 11000 stanovnika. Okruzuju ga planine Sinjajevina, Kapa Moracka, Maganik, Bjelasica, Bujaca i Kljuc. Kolasin ima vrlo povoljne klimatske i sve druge prirodne uslove za razvoj turizma. Tu su pored ostalog Bjelasica sa idealnim skijaskim terenima, bistra i brza Tara, i cuveno i prekrasno Biogradsko jezero.

"Ljepše se ne moze ni zamisliti od onoga što je ovom kraju odavno podarila priroda", reci ce za Kolašin i okolinu mnogi. Gradic "na visokom niovu", 960 metara nad morem, kome nebo zaklanja modrina visova Bjelasice, Sinjajevine, Vucje i Kljuca. Šume, beskrajni pašnjaci, sjenokosi ljeti, a zimi nezaboravna "snjezna bajka" koju dopunjuju vodotoci, jezerske površine. "Netaknuta Švajcarska", zapisao je ushicen njemacki novinar 1998, nakon zimskog boravka u Kolašinu. A, što god pozeli gost, sve mu je, zbilja, nadohvat. Zeli li na skije, sanke, tu su padine Bjelasice i besprijekorno uredene skijaške i sankaške staze uz ski-liftove. I uz iskusne ucitelje skijanja, naravno. Ako je za ribolovacki avanturu, na usluzi su mu vodotoci bogati pastrmkom, ili pak društvo s prekaljenim lovcima i provjererni vodici za lov na nisku i visoku divljac. Nije li za takav izbor, preostaju mu duge i ništa manje atraktivne šetnje uz dodir s divljinom na svakom koraku. Odavde se najcešce krece i na uzbudljivo splavaranje rijekom Tarom. Najpoznatija izletišta ovdje su Biogradsko i Šiško, te dva Ursulovacka i Pešica jezero na Bjelasici, pa Rikavac iznad izvorišta Tare, Kapetanovo i Mahnito jezero na Trebješu... A, poput dragulja prve vrste, lješka se pred ocima zatecenog gosta cuveno Biogradsko Jezero, do koga vodi solidan asfaltni put.

Skladnom arhitekturom, gradom inace dominira hotel "Bjelasica", sa 340 lezajeva, najtrazenije konacište za domace i strane goste koji dodu ovdje u bilo kom periodu. Srecom, minulih decenija lišen prevelike industrije, osim nešto drvopreradivacke, Kolašin je svoj razvoj podredio planinskom i rekreativnom turizmu. Uz zimske sportove, košarka je ovjde, ipak, na prvom mjestu. Inace, tradicionalno visoki i stasiti gorštaci prirodno pripadaju ovom elitnom sportu, pa je tako Kolašin i "rasadnik" brojnih košarkaških "zvijezda".

Ljubitelji biljnih vrsta u Kolašinu svakako treba da posjete i bogatu Botanicku baštu, sa više stotina primjeraka rijetkog planisnkog rastinja, koje se uzorno gaji i proucava na površini ne vecoj od hiljadu kvadrata.

Sve su ovo razlozi da svoj odmor povjerite Kolašinu i okolini. Tamo, gdje nikakav "aspirin" u prtljagu zaista nije nuzan, a djelovanje univerzalnih planinskih "sedativa" pogotovo, osjeticete vec u prvom šumarku, na Bjelasici recimo...

 

 

ZABLJAK

Web site: www.zabljak.cg.yu 

Ni jedne varošice na Balkanu nema na toj visini, kao što je Zabljak koji se "popeo" na cak 1465 metara mocnog Durmitora!" Naljepša surovost prirode", tako je inace odavno opjevanu i visoku planinu Durmitor opisao i jedan od svjetskih putopisaca, te dodao : "Priroda je ovu planinu stvarala u svom najjacem stihijskom zanosu, oblikujuci njen haoticni reljef koji zbunjuje i u sebi nosi privlacnu stravicnost"... Nije stoga slucajno ova planina i "zavicaj" mnogih legendi o gorskim junacima, pa i o cuvenom Marku Kraljevicu.

Centar drumitorskog kraja, Zabljak, inace je i "metropola" planinskog turizma u Crnoj Gori. Nastao na lokalitetu "nebu pod oblake", u iskonskoj prirodi moze u svojim hotelima i privatnom smještaju da primjerno ugosti hiljade turista. Onih koji tragaju za cistim vazduhom, pitkom izvorskom vodom, prelijepim vidicima i tišinom zelenih proplanaka, te uz šum gorskih potocica i svih kojima je planina magnet i izazov. Ovo je naravno i pravo mjeso okrepe tradicionalnim narodnim jelima - vrucom varenikom, jamuznim sirom, skorupom s karlica i kiselim mlijekom iz kablica, vrelim kacamakom, vrucom pogacom ili kukuruzom ispod saca... Ipak, ono što namjernika opcinjava, jeste citavo "kolo" planinskih visova, na celu sa pogurenim vrhom kojeg nazivaju Meded. No i osim njih, ovaj gradic ima još citavu nisku dragulja, travnate visoravni i dolove, lednike i snjeznike cak i usred ljeta, zone predivnih cetinara, bugove gajeve, kolonije kleka, te zivopisna seoska naselja i katune... A, kao posebni dragulji doimaju se jezera po šumskim proplancima i uvalama, Crno jezeroa koji se ovdje odavno nazivaju Gorske oci. Ovdje ih ima cak 18, a najpristupacnija i najposjecenija su Crno i Zminje Jezero, dok se ostala nalaze podalje od komunikacija i do njih se stize markiranim stazama, ali i uz odreden napor, kao i do svake netaknute ljepote, uostalom.

Dakle, nimalo slujcajno, 1980. godine uzi dio Durmitora sa kanjonom Tare, površine od oko 36 hiljada hektara, upisan u registar svjetske baštine UNESCO i proglašen Nacionalnim parkom. Naravno, Zabljak se pobrinuo za sve one koji zele da upoznaju, uzivaju iliu da izucavaju ovaj kutak svjetske prirode. U hotelima "Planinka", "Jezera", "Zabljak" i "Durmitor" u svako doba dana i godine moguce je smjestiti oko hiljadu gostiju. Naravno, smještaj je organizovan i u seoskim domacinstvima, motelima i kampovima. Osim uredenih i markiranih pješackih staza, koje vode do durmitorskih visova, gostima su na raspolaganju i dvije zicare, duzine više od 2.000 metara, a koje do hotela "Durmitor" vode do Malog Štuoca i Savinog kuka. Ljubiteljima zimskih sportova, uz veoma uredene skijaške i sanjkaške staze, na raspolaganju su i tri ski-lifta.

A, kruzni put oko planine, duzine 56 kilometara, koji vodi pivskim i tarskim visoravnima, te preko ostalih atraktivnih krajolika pruza mogucnost još jednog nezaboravnog dozivljaja ovog kraja i legendarnog Durmitora.


 

PLAV   

Web site: www.plav.cg.yu 

Na cak 906 metara nadmorske visine Plavsko jezero najvece je i najpristupacnije planinsko jezero u Crnoj Gori, smješteno u "skoljci" ogromnih planinskih vijenca Prokletija i Visitora. Turisticki gradic Plav i jezero kao da su gradili jedno drugo. Jezero se pruza u pravcu sjever-jug u duzini od 2.160, s prosjecnom sirinom 920 metara i navecom dubinom od devet metara. Na juznoj strani prima rijeku Ljucu, a na sjevernoj ispusta Lim, tako da ove rijeke jezero cine protocnim i uvjek bistro-plavetnim. Po toj boji ocito je i dobilo ime - Plavsko.

Podrucje opstine Plav zahvata prostor od 486 km2 u jugo-istocnom dijelu Crne Gore, u podnozju gorostasnih Prokletija, na izvoristu rijeke Lim. Po prostoru spada u red opstina srednje velicine, i zauzima 3,5% povrsine Republike.  Opstina je i pogranicna, jer je u duzini od oko 52 km sa juzne i jugo-zapadne strane rubnim dijelom vijenca Prokletija postavljena drzavna granica prema susednoj Albaniji.

 

Priroda je i ovdje bila izdasna, pa je ovaj kraj podarila i drugim ljepotama - izvorima, slapovima i ostalim jezerima, poput Ridskog i Visitorskog. Ridsko jezero, od Plavskog udaljeno 18 kilometara, nalazi se na Prokletijama ispod vrha Bogicevice, na 1.790 metara nadmorske visine. Donedavno, do njega se stizalo jedino pjesice, a sada moze i zutomobilom. Okruzeno je visokim cetinarima i predstavlja jos jedno prelijepo "gorsko oko" na bogatoj mapi crnogorskih jezera. "Bozanski je ovo dar", kaze legenda po kojoj su bogovi ovo jezero stvorili za vile da se u njemu, podalje od ljudskog oka, kupaju i uljepsavaju! Iz legende je nastalo vjerovanje o natprirodnoj moci Ridskog jezera, pa se i danas djevojke i mladje zene u njemu kupaju nage ne bi li postale ljepse, zdravije i plodnije. Oni koji se okupaju u Ridskom jezeru obicno ostave milodar u vidu novcica ili u jezero bace dio svog nakita, pa i dijelove odjece!

Na drugoj planini, Visitoru, manje je, Visitorsko jezero, na jos vecoj visini od 1.820 metara. Ljeti je bistro i modro, zimi se ledi. U ovom kraju su i nesvakidasnji vodopad Skakavica, te ljekoviti Ali-pasini izvori... Dva hotela uz Plavsko jezero mogu da ugoste oko 400 osoba.

Meterizi, Medun, Redzepagica, Sabovica, nazivi su starih plavskih mahala u kojima ce turista, uz nove trgovine, zapaziti i stare ducane, zanatske radnje i kafedzinice. Vidjece i stare kule i cardake, a najoriginalniji sacuvani spomenik ove rijetke arhitekture je Kula Redzepagica, najstarija gradjevina u Plavu sa orijentalnim elementima.

 

ROZAJE

Web site: www.rozaje.cg.yu

U najistocnijem dijelu Crne Gore na prekrasnoj planinskoj povrsi nalazi se Rozaje, koje obuhvata povrsinu od 432 km2 i 25000 stanovnika Hajla, Zljeb, Mokra gora, Krstac i Turjak planine su koje okruzuju Rozaje, smjesteno u dolini koju dijeli rijeka Ibar. Ovo je najsumovitiji dio Balkana, na krajnjem sjeveroistocnom dijelu Crne Gore. "Sumsko more" - zapisao je nadahnuti ljetopisac, iznenadjen nepreglednim povrsinama rozajskih cetinara. Gradic, na oko 1.000 metara nad morem, podignut je na mjestu gde su se odvajkada ukrstali putevi iz limske u ibarsku dolinu i odatle racvali na istok ka Kosovu, na sjever prema Srbiji a na jug prema zetskoj i skadarskoj kotlini, te toplom Jadranskom moru. Rozaje je zato oduvijek bilo mjesto predaha za brojne trgovacke karavane i razne istorijske seobe naroda.

 

Danasnje Rozaje, prema turskom istoricaru Hameru, utemeljio je Duce-pasa 1683. godine. Oko njegove tvrdjave razvila se varos koju u to vrijeme nastanjuju imucne age, ducandzije, zanatlije i kiridzije. Najvece bogatstvo sticano je stocarstvom i trgovinom, a kasnije, sve razvijenijom drvopreradjivackom industrijom.

Gosti mogu da se smjeste u dva hotela, u samom gradu je "Rozaje" sa stotinak lezajeva, te hotel "Turjak", kapaciteta 230 lezajeva, koji ima i kamp, lovacku kucu i sistem zicara na skijaskim stazama. Sagradjen je u predivnom ambijentu istoimene planine Turjak preko koje vodi i magistralni put.

 

PLJEVLJA

Web site: www.pljevlja.cg.yu                                


 

Najveci grad krajnjeg sjevera Crne Gore su Pljevlja. Grad datira jos iz vremena rimskog prisustva na ovim prostorima. I u kulturoloskom i u arhitektonskom smislu Pljevlja predstavljaju spoj hriscanskog i islamskog duha i dokaz zivotne tolerancije razlicitih konfesija. Najznacajniji kulturni spomenici u ovom gradu su Husein-pasina dzamija (XVI v.) sa minaretom visokim 42 m i manastir Svete trojice (XII vijek).

Po velicini je treca opština  u Crnoj Gori, poslije Podgorice i Nikšica, površine oko 1346 km2 (skoro 10% Crne Gore). Prostor omedjen visokim planinama i  naseljen sa oko 40.000 stanovnika, izduženog je oblika u pravcu sjevcerozapada, dužine oko 60 i širine oko 25 km (vazdušne linije). 

Najviša tacka opštine je Dernecište na Ljubišnji 2238 m a najniža u kanjonu Tare, ispod Sokoline oko 520m.

Smatra se da je prvo naselje na mjestu današnjih Pljevalja nastalo u vrijeme Ilira, tacnije njihovog plemena Pirusta u III-II vijeku prije naše ere. Rimljani koji su tadašnja Pljevlja oteli Ilirima došli su u ove krajeve oko I vijeka naše ere. Postoje mišljenja da je vec tada na ovom prostoru nastao veci grad koji je pripadao provinciji Dalmaciji. Dosadašnja arheološka ispitivanja na lokaciji sela Komini, 3 km zapadno od Pljevalja potvrdila su da je na ovom podrucju postojao grad sa svim potrebnim gradskim sadržajima. Poznato je i prvo slovo imena grada pa je tako lokalitet nazvan Municipium «S».

Dolazak Slovena nije precizno datiran, najvjerovatnije se radi o VI-VII vijeku. Naselje koje su Sloveni podigli na ruševinama rimskog grada nazvano je Breznica po rijeci Breznici koja protice cijelom dužinom pljevaljske kotline. Breznica – ime naselja, a i ime stare srpske Župe, zadržalo se sve do tridesetih godina XV vijeka kada se u dokumentima prvi put pominju Pljevlja. Po svemu sudeci Pljevlja su bila znacajan trgovacki grad na raskrsnici puteva iz Dubrovnika, Kotora i Bosne za Carigrad.

Legenda kaže da su Pljevlja dobila ime po ljevi koju je vjetar raznosio po gradu sa bogatih manastirskih imanja na kojima se razvijalo žito. Bogatstvu grada je pored trgovine i karavanskog puta za Carigrad, znacajno doprinosilo i rudarstvo. U rudniku «Šuplja Stijena» olovo i cink su vadili još Sasi. Pljevljaci su, prvo preko Dubrovnika a kasnije i sami, u Italiju, u znatnim kolicinama izvozili kože, vosak, olovo, živu...

Turskim osvajanjem Pljevlja u XVI vijeku ponovo mijenjaju ime u Raslidža (Taslidže), što na truskom znaci – kamena banja. I za vrijeme Turaka, Pljevlja ostaju znacajno gradsko naselje i poznat trgovacki centar. Od 1580. do 1833. godine su sjedište hercegovackog sandžak-bega, a u XVII vijeku jedno vrijeme  i sjedište hercegovackog vezira. Smatrana su poslije Mostara najvecim gradom u Hercegovini. Po pisanju Evdije Celebije, Pljevlja su potpuno izgorjela 1682. u velikom požaru, a 1818. godine u eksploziji barutane izgorjela je cijela caršija i stradao veliki broj stanovnika.

Austrougarska vojska 1879.godine došla u Pljevlja i formirala vojni garnizon. U pljevljima je tokom sledecih tridesetak godina egzistirala austrougarska vojna i turska civilna vlast.

Austro-Ugarska je napustila Pljevlja 1908.godine, a Crna Gora i Srbija su i oslobodile od Turaka 27.oktobra 1912.godine, poslije skoro 450 godina.

 

 

BERANE  

Web site: www.berane.cg.yu
 

Berane se prostiru na povrsini od 717 km2 i u njima zivi oko 40000 stanovnika. Berane su mladje gradsko naselje. Osnovali su ga Turci  1862.godine. Ono je inace centar cijelog Gonjeg Polimlja. Na ovom prostoru ima vise vrlo znacajnih kulturno istorijskih spomenika u koje spadaju: srednjevjekovni grad Bihor, koji je bio sjediste istoimene Zupe u doba Nemanjica a nalazi se izmedju sastava rijeka Lima i Ljesnice; Budimlja, koja je podignuta na rusevinama ranijeg rimskog naselja i u njoj je 1219.godine ustanovljena Budimljanska episkopija koja je kasnije proizvedena u rang mitropolije i Beran krs kod Beran sela.

Beranska Opstina u Gornjem Polimlju lezi izmedju vrhova Bjelasice na zapadu, Cmiljevice na istoku, Tivranske klisure na sjeveru i Sutjeske i Previje na jugu. Kao sto se vidi ona je dobro prirodno ogranicena, sem na sjevero-istoku gdje je preko Police i Bihora niz manjih krecnjackih uzvisenja, uglevnom planinskim visovima.

Beranska opstina prostire se na 647 km2. Od ukupne povrsine na plodno zemljiste otpada 91% ili nesto oko 62 hektara. Neplodnog zemljista je oko 5,5 hektara. Na ovoj teritoriji zivi oko 40 hiljada stanovnika.

Podrucje Beranske opstine ima uglavnom umjerenu kontinentalnu klimu. U pojedinim mjestima Opstine temperatura moze dostici do 37 stepeni, a zimi i do -30 stepeni. U uzem dijelu opstine proljece nastupa rano i ono se uglavnom poklapa sa kalendarskim sto je povoljno za rane proljecne poljoprivredne radove i za vegetacioni period koji u prosjeku traje 250 dana. Zime su duge i uglavnom ostre sa niskim temperaturama.

Podrucje opstine bogato je vodom, sto je posljedica sastava zemljista, biljnog pokrivaca, reljefa i klime. Lim je glavna rijeka koja odvodi 98% vode sa teritorije Opstine. Voda Lima nije iskoristena iako raspolaze znatnom snagom koja se moze za izgradnju hidrocentrale. Lim je bogat raznovrsnom ribom (11-15 vrsta). U  opstini ima 27 mjesnih zajednica sa 51 naseljem. U samom gradu zivi oko 13 hiljada stanovnika a u citavoj opstini oko 40 hiljada.

Opstina Berane je jedna od najsiromasnijih opstina u republici Crnoj Gori. Industrijska proizvodnja je veoma mala jer su mnoga preduzeca u zadnjih 10 godina prestala da rade zbog poznatih desavanja na ovim prostorima. U ranijem periodu mnoga poljoprivredna domacinstva su preseljena sa sela u grad zbog tzv. industrijalizacije, tako da je poljoprivreda zamrla, selo zapostavljeno a industrija ugasena tako da vecina stanovnika tesko zivi. U posljednje vrijeme otvoreno je mnogo privatnih preduzeca u glavnom na bazi trgovine i ugostiteljstva. Proizvodnih je veoma malo. U tim preduzecima zaposljavaju se uglavnom na crno, te nemaju neki drustveni znacaj.

Ukupan broj zaposlenih je oko 3 hiljade.

U Opstini Berane postoji jedan djecji vrtic, 13 osnovnih skola i 4 srednje skole. U Opstini postoji Opsta bolnica i dom zdravlja sa 61 ljekarom, 20 stomatologa i oko 350 zdravstvenih radnika srednjeg obrazovanja. Broj korisnika materijalnog obezbjedjenja krece se oko 1200

 

SAVNIK  

www.savnik.cg.yu

Savnik.je gradic u Drobnjackoj kotlini na uscu rijeka Bukovice, Bijele i Savnika. Zahvata prostor od 553 km2 a u njemu zivi preko 3000 stanovnika. I na ovom podrucju ima tragova zivota Ilira, Kelta i Grka Na ovom podrucju su formirana dva poznata crnogorska plemena Drobnjaci i Uskoci. Razvoj ovog kraja je bio zapostavljen i u Crnoj Gori kao i u Kraljevini Jugoslaviji pa i u poratnom periodu.

Teritoriju opstine Savnik cine varosice Savnik i Boan i sela: Bare, Borovac, Godijelji, Grabovica, Gradac, Gornja Bijela, Donja Bijela, Gornja Bukovica, Donja Bukovica, Vrtoc Polje, Duzi, Dubrovsko, Dobra Sela, Komarnica, Kosorici, Krnja Jela, Malinsko, Milosevici, Mljeticak, Mokro, Petnjica, Poscenje, Pridvorica, Previs, Provalija, Sirovac, Slatina, Strug, Timar i Tusinja.

Administrativni centar opstine, varosica Savnik nalazi se na sastavu tri rijeke Bukovice, Bijele i Savnika na nadmorskoj visini 840m.To je naselje na najnizoj koti u opstini.Taj prostor je bio sav obrastao vrbacima, savicama po cemu je i novo naselje dobilo ime. Za razliku od vecine naselja u opstini koja datiraju po nekoliko vjekova naselje Savnik je novo, osnovano je 1861. godine. Osnovali su ga doseljenici iz drugih krajeva Crne Gore i Hercegovine. To su bili trgovci, tufegzije i kovaci zanimanja koja su bila neophodna drobnjackim stocarima i ratnicima. Posto je najveci dio Drobnjaka neposredno prije toga pripojen Crnoj Gori mjesto se pocelo brzo razvijati i ubrzo je postalo administrativni centar Drobnjaka, izgradjena je skola, osnovan kapetanski i oblasni sud, posta i telegraf i telefon, vojna komanda, crkva...

Osnivaci Savnika su Misur Kontic i Luka Djurovic. Oni nijesu Drobnjaci, Misur je iz Pjesivaca,  a Luka iz Bjelopavlica. Misur je sa svojom porodicom 1859.g. dosao na Previs da radi kod Tomica. Pocetkom 1861. g. dodje Luka sa majkom, sestrom Misurovom, ujaku na vidjenje. Tada mu Misur kao covjek stariji, iskusan i bistar, savjetova da ostane kod njega, da nacine malo hana u Savniku i veli da ce tu dobro raditi, jer je to srediste plemena. Jos je tu raskrsce puteva, glavni mostovi na rekama, zborna glavica za celo pleme. Luka poslusa ujakove savjete  i odmah pristupe poslu. Prvo su u dogovoru sa Radom Sujovim Karadzicem okrepili mlin Petnjicki i u njemu otvorili mehanu i ducan. Posao im podje za rukom te iste 1861.g. nacine kucu na samom uscu Savnika u Bukovicu. Kuca je bila prizema, suvomedja i  pokrivena razanom slamom i krovinom.

To je bila prva kuca u Savniku. Za ovima je nacinio malu kucicu od suvomedje i krovinjaru Djoko Radulovic, tufekdzija iz sela Progonovica iz  Ljesanske Nahije. Djoko je bio dosao malo ranije u Drobnjak i kao putnik, puskar isao iz sela u selo te oruzje opravljao. Sledeci naseljenik bio je Risto Ivanovic, kovac iz Pljevalja. Tako, dakle, prve tri kuce, koje su podignute u Savniku, bile su: mehana sa ducanom, tufekdzinica (za popravku oruzja) i kovacnica. Prve privatne kuce  od DROBNJAKA  sagradili su Tripko Tomic i Stevan Pekic, oba sa Previsa,1863.god. Crkvu su podigli ugledni domacini sa Dobrih Sela Jovan Vukovic i Zivko Jakic.

1912.god Svetozar Tomic pise:” Danas u Savniku ima 32 kuce za stanovanje sa 46 domacina i 233 stanovnika. Ima 12 ducana, 5 mehanai 2 hlebarnice. Na reci Savniku ima u 5 zgrada 13 vitlova i 5 stupa. Osim skole, koja ima cetiri razreda u dva odeljenja i dva ucitelja, od drzavnih ustanova ima jos: kapetanski sud, oblasni sud, posta,telegraf i telefon i vojna brigadna komanda. Danas 90 godina kasnije, pitamo se da li je Savnik zadrzao znacaj koji je tada imao.Ne, nije sigurno.

Savnik je poznat i po dva prirodna fenomena. Prvi, u danima oko ravnodnevnice sunce se radja i zalazi dva puta u toku dana. Ujutru sunce izadje iza brda Kravice i oko dva sata poslije podne zadje za brdo Gradac. Kasnije, oko tri i po sata sunce opet izgrije i pojavi se u kanjonu Bukovice da bi na kraju dana zaslo za Vojnik.

Drugi, u toku dana narocito ljeti kad je susa rijeku Savnik u toku dana po nekoliko puta "uhvati mukavica".  Mukavica  je vrsta kraskog vrela koje cine dva podzemna izdana medjusobno povezana. Zbog toga sto se u doba suse izdani neravnomjerno pune i prazne pojavljuju se vazdusni jastuci i  izvor odjednom presusi. Voda u koritu rijeke nestane i to traje po nekoliko  minuta ili do pola sata u toku dana, zavisno kolika je susa.

RELJEF I KLIMA

Reljef  je jako dinamican i slozen. Cine ga planinski masivi, visoravni i doline rijeka i kanjoni. Nagle visinske promjene su karakteristika ovog prostora, vise od 90% povrsine je iznad 1000 m nadmorske visine.

Planina Vojnik je granica prema opstini Niksic. To je planinski masiv koji je dug 17, a sirok do 8 km. Sa sjeveroistoka je obrastao bukovom i borovom sumom, dok se sjeverna padina spusta strmo u kanjon Komarnice. Najveci vrh je Vojnik (1998m) i to je tromedja opstina Niksica, Pluzina i Savnika.

Durmitor je najimpozantnija planina Dinarida. On zauzima prostor izmedju kanjona Tare, Pive, Komarnice i planine Sinjavine. Dio prema Sinjavini i kanjonu Komarnici pripada opstini Savnik, a to su planinski grebeni Ranisava (1.750 m), Lojanik (2.027 m) i Boljske grede (2.066 m). Durmitor je 1952.god proglasen  za Nacionalni park kako bi zakonski bili zasticeni prirodno bogatstvo i istorijko nasledje. Zbog prirodnih ljepota, raznolikosti biljnog i zivotinjskog svijeta, kao i zbog geomorfoloskih i hidrografskih osobenosti, Nacionalni park “Durmitor”  je 1980.god. upisan u Registar kulturne i prirodne bastine svijeta koji se vodi kod UNESCO-a.

Sinjavina je prostrani planinski predio dug oko 40 km i sirok 10 do15 km. Nalazi se na istocnoj strani Drobnjaka, izmedju visorvni Jezera i rijecnih dolina  Tare, Morace, Tusinje i Bukovice. To je najveca krecnjacka zaravan na Balkanu visine od 1.600 m do 1.800 m. Ona je ustvari razvodje rijeka Pive i Tare, mada bezvodna i  bez sume, pogotovo dio koji pripada opstini Savnik, koji je i najveci. 

Prosjecna visina padavina je 2000mm. Godisnje, pretezno je to snijeg.Reljef Sinjavine cine vrtace, udoline, podovi i vlake pokriveni travom po cijim su obodima katuni. Sa ove povrsi dizu se brojni grebeni medju kojima se izdvajaju: Starac (2.022m), Pecarac (2.027m), Jablanov vrh (2.203m).

Planina Javorje (1.683 m) nalazi se oko izvornog toka rijeke Tusinje, na granici Drobnjaka i Gornje Morace. Obrasla je bukovom sumom. Jugozapadno od Javorja je  planina Lola (2.032m). Ispod planine Lole su su livade i katuni sela Bijele.

Zapadno od Lole je visoravan Krnovo (1.450 m), izuzetno bogata livadama i pasnjacima. Prema uvali drobnjackoj uzdize se Krnovska glavica (1.634m) cija je sjeverna strana izuzetno pogodna za skijanje.

Opstina Savnik nalazi se u podrucju u kome vlada izrazito planinska klima, s dugim hladnim i snijeznim zimama i kratkim ljetima. Snijezne padavine pocinju rano, jos u novembru, i citav kraj je, svake godine, odsjecen od 2 – 5 mjeseci od drugih krajeva. Medjutim klima u samoj varosi Savniku i u cijeloj uvali drobnjackoj klima je umjerena sa ne velikim padavinama zimi i toplim ljetom. Tako na primjer srednja godisnja temperatura Savnika je 8° C, a broj suncanih dana krece se do 210 dana u godini. Prosjecna godisnja kolicina padavina iznosi oko 2023mm.

PRIRODNA BOGASTVA

Gledano sada na pocetku 21. vijeka prirodna bogastva opstine cini: vode (vode za pice i hidro potencijal rijeka), livade i pasnjaci,ljekovito bilje, sume.

Rudna bogastva, ako ih ima, nijesu istrazena. U Podmalinsku, na manastirskom imanju, sa obadvije strane rijeke Bukovice, nalaze se znacajne kolicine vrlo kvalitetnog kamena siga, koji se u manjim kolicinama eksploatise. Znacajne kolicine kvalitetnog sljunka  i pijeska se nalaze u koritima rijeka Bukovice, Tusinje i Komarnice. Medjutim glavni prirodni resursi su livade i pasnjaci. Od ukupne povrsine opstine, koja iznosi 553 km2 livade cine 12%, a pasnjaci 44%; ostalo je oranice i vocnjaci 3%, sume 19% i neplodno zemljiste 22%.

Vode savnicke opstine pripadaju slivu Crnoga mora. Svi potoci, sve rijeke i rjecice salju svoju vodu Bukovicom odnosno Komarnicom rijeci Pivi i  pune akumulaciju hidroelektrane Mratinje. U savnickoj opstini ima pet rijeka, i mogu se njenom u pravom smislu nazvati, jer u njoj sve izviru i  gube svoja imena. To su: Tusinja, Bukovica, Bijela, Savnik i Komarnica.

Komarnica izvire iz Poljane Komarske. Ona tece izmedju Boljskih i Komarskih Greda,zatim kroz selo Komarnicu ,pa ulazi u kanjon Nevidio, i poslije kanjona se sastaje sa Bukovicom, tece kroz novi kanjon i spaja se kod Bozura sa rjecicom Sinjac i grade Pivu. U koritu Komarnice i najniza visinska kota opstine  650m, kod Brezovog brda. Kanjon Nevidio koga “NIKO NIJE VIDIO” do avgusta 1965. god kada su ga osvojili planinari niksickog “Javorka”, dugacak je 4,5km, a na mjestima sirok 2 do 3m, je izuzetna turística atrakcija .Visina kanjona je do 300m, a na zaravnima  sa obadvije strane kanjo na su dva najstarija drobnjacka sela Poscenje i Duzi. Ukupna duzina rijeke je 48km.

Od ukupno 20 durmitorskih jezera dva se nalaze u savnickoj  opostíni; to su Poscenska jezera koja svojom zivopisnom ljepoto cine selo Poscenje jedno od najljepsih sela u Republici.

Ova stranica je djelimicno preuzeta sa site-a: www.visit-montenegro.cg.yu

 
 

 ©  2005 - 2021 www.montenegro-canada.com  All rights reserved